Dr. Zohreh Sarmad - psyedu- دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی
استاد تمام دانشگاه تهران – متخصص تعلیم و تربیت، روانشناسی تربیتی و آمار – از برجسته‌ترین چهره‌های روش تحقیق در ایران
۱. مشخصات فردی
- سال تولد: ۱۳۱۳
- محل تولد: تهران
- رشتهٔ تخصصی: تعلیم و تربیت (گرایش روانشناسی تربیتی و آمار)
- مرتبهٔ علمی: استاد تمام دانشگاه تهران
۲. تحصیلات و جایگاه علمی
دکتر زهره سرمد دارای دکترای تعلیم و تربیت با گرایش روانشناسی تربیتی و آمار از دانشگاه استنفورد آمریکا است. او از اعضای برجستهٔ هیأت علمی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران و از تأثیرگذارترین استادان حوزهٔ روش تحقیق، آمار، سنجش و اندازه‌گیری در ایران به شمار می‌رود.
وی سال‌ها دروس تخصصی زیر را در دانشگاه تهران تدریس کرده است:
- آمار و آمار استنباطی
- سنجش و اندازه‌گیری
- روش تحقیق در علوم رفتاری
- روانشناسی تربیتی
- نظریه‌های یادگیری
۳. نقش و جایگاه علمی
دکتر سرمد از معدود استادانی است که تخصص عمیق در متدولوژی آمار و اندازه‌گیری تربیتی دارد؛ حوزه‌ای که به گفتهٔ خود او «کمتر کسی توان و دانش تدریس آن را دارد».
او معتقد است:
«بیشترین تأکید روانشناسی تربیتی بر تحقیقات تربیتی است؛ بنابراین یک محقق باید بر علم متدولوژی اشراف کامل داشته باشد.»
به همین دلیل، بازنویسی و تنظیم برنامهٔ کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی از سوی ستاد انقلاب فرهنگی به او سپرده شد؛ اقدامی که از تلاش‌های ماندگار او در نظام آموزش عالی ایران است.
۴. آثار و تألیفات علمی
۴.۱. کتاب‌های تألیفی
- روش‌های تحقیق در علوم رفتاری
- (با همکاری دکتر عباس بازرگان و دکتر الهه حجازی)
- از مهم‌ترین منابع دانشگاهی ایران در حوزهٔ روش تحقیق
- آمار استنباطی
- از منابع اصلی آموزش آمار در علوم تربیتی و رفتاری
- ۴.۲. ترجمه‌ها
- فصول روایی و اعتبار کتاب
- روانشناسی تربیتی ۲
- اصول آماری در طرح آزمایش‌ها
- (با همکاری دکتر مهتاش اسفندیاری)
۴.۳. مقالات علمی
- بیش از ۱۳ مقالهٔ علمی–پژوهشی به زبان فارسی
- ۲ مقالهٔ علمی به زبان انگلیسی
- مقالات شاخص:
- «اثر یادگیری در ترک اعتیاد به مواد مخدر»
- «طرز فکر نسبت به زن و میزان دخالت والدین در انتخاب همسر…»
- «مدل‌های تحقیق دربارهٔ کارایی معلم و تدریس»
۵. جوایز و افتخارات
- تقدیرنامهٔ دانشگاه الزهرا برای ترجمهٔ کتاب حجیم ۹۰۰ صفحه‌ای (با همکاری دکتر مهتاش اسفندیاری)
- تقدیرهای متعدد دانشگاهی برای نقش برجسته در آموزش آمار و روش تحقیق
- شناخته‌شدن به‌عنوان یکی از چهره‌های اثرگذار تعلیم و تربیت در ایران
۶. نقش در توسعهٔ علوم تربیتی
دکتر سرمد از پایه‌گذاران نگاه علمی و روش‌مند به تحقیق در علوم تربیتی در ایران است.
او با تأکید بر:
- ضرورت تسلط دانشجویان بر روش علمی
- اهمیت طراحی پژوهش
- اجرای صحیح طرح تحقیق
- تحلیل دقیق داده‌ها
نسل بزرگی از پژوهشگران، استادان و متخصصان علوم تربیتی را تربیت کرده است.
۷. جمع‌بندی
دکتر زهره سرمد یکی از اثرگذارترین استادان تاریخ تعلیم و تربیت ایران است؛
استادی که:
- آموزش آمار و روش تحقیق را در ایران متحول کرد،
- منابع ماندگاری در علوم رفتاری تألیف و ترجمه نمود،
- برنامه‌های آموزشی دانشگاهی را بازطراحی کرد،
- و دهه‌ها در دانشگاه تهران به تربیت پژوهشگران برجسته پرداخت.
او از چهره‌های ماندگار آموزش عالی ایران و یکی از ستون‌های اصلی روانشناسی تربیتی و روش تحقیق در کشور است.